-Οι θέσεις και οι παρατηρήσεις του Συνδέσμου για το νέο Ειδικό Χωροταξικό Πλαίσιο Τουρισμού
Τις θέσεις και τις παρατηρήσεις του επί του σχεδίου ΚΥΑ για το νέο Ειδικό Χωροταξικό Πλαίσιο Τουρισμού (ΕΧΠ-Τ) κατέθεσε ο ΣΕΤΕ προς τα Υπουργεία Περιβάλλοντος και Ενέργειας και Τουρισμού, στο πλαίσιο της δημόσιας διαβούλευσης, οι οποίες συνοψίζονται στην αντίθεση σε οριζόντιους περιορισμούς και σε νέες επιβαρύνσεις στα ξενοδοχεία.
Ο Σύνδεσμος επισημαίνει ότι συμμετέχει διαχρονικά ενεργά στη δημόσια διαβούλευση για το Ειδικό Χωροταξικό Πλαίσιο Τουρισμού, καταθέτοντας θέσεις και προτάσεις, ενώ τονίζει ότι ο σχεδιασμός πρέπει να είναι κατά βάση στρατηγικός και να αποφεύγονται οι οριζόντιες ρυθμίσεις.
Σύμφωνα με τον ΣΕΤΕ, οι γενικευμένες ρυθμίσεις οδηγούν σε απλουστευτικές λύσεις χωρίς να λαμβάνονται υπόψη τα ειδικά χαρακτηριστικά και η αναπτυξιακή δυναμική κάθε περιοχής.
Παράλληλα, ο Σύνδεσμος χαρακτηρίζει ως θετική εξέλιξη τη θεσμοθέτηση του ΕΧΠ-Τ μετά από δεκαετίες, επισημαίνοντας ότι μαζί με τον Υποκείμενο Σχεδιασμό που βρίσκεται σε εξέλιξη μπορούν να αποτελέσουν τη βάση για την περιβαλλοντική προστασία και την ασφάλεια δικαίου στις νέες επενδύσεις.
Αντίθεση σε καθολικούς περιορισμούς
Ο ΣΕΤΕ επαναλαμβάνει την αντίθεσή του στην καθολική υιοθέτηση γενικευμένων οριζόντιων περιορισμών.
Όπως αναφέρει, οι ειδικές προτάσεις που κατέθεσε αποσκοπούν στη δημιουργία ενός πιο λειτουργικού, εφαρμόσιμου και βιώσιμου πλαισίου χωρικού σχεδιασμού για τον τουρισμό, που θα λαμβάνει υπόψη:
-τα τοπικά χαρακτηριστικά,
-τις υφιστάμενες υποδομές δημόσιων δικτύων,
-τα αεροδρόμια,
-τα λιμάνια,
-τις μαρίνες,
-την επάρκεια φυσικών πόρων,
καθώς και τη διαμορφωμένη δυναμική της τουριστικής αγοράς.
Ο Σύνδεσμος σημειώνει ακόμη ότι ο τουρισμός αποτελεί δραστηριότητα με σημαντική συμβολή στην κοινωνία, στην ενίσχυση του πρωτογενούς και δευτερογενούς τομέα, στην απασχόληση και ιδιαίτερα στην περιφερειακή ανάπτυξη.
Ειδικά για τη νησιωτική και ορεινή Ελλάδα, ο ΣΕΤΕ αναφέρει ότι ο τουρισμός αποτελεί σε πολλές περιπτώσεις τη βασική αναπτυξιακή προοπτική και μέσο συγκράτησης του πληθυσμού.
Παρατηρήσεις για τη νησιωτική χώρα
Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται στη νησιωτική χώρα και στην προτεινόμενη ομαδοποίηση των νησιών. Ο ΣΕΤΕ αναφέρει ότι η συγκεκριμένη ομαδοποίηση δεν κρίνεται απολύτως δόκιμη, σημειώνοντας ότι υπάρχουν μικρά νησιά όπου ακόμη και το μέγεθος των 100 κλινών μπορεί να θεωρείται μεγάλο, αλλά και νησιά, ειδικά της Ομάδας Ι, όπου οι προτεινόμενοι περιορισμοί χαρακτηρίζονται μη βιώσιμοι και μη ανταγωνιστικοί.
Σύμφωνα με τον Σύνδεσμο, αυτό αφορά τόσο το ήδη διαμορφωμένο τουριστικό προϊόν και τις υφιστάμενες υποδομές όσο και την ανάγκη δημιουργίας ειδικών τουριστικών εγκαταστάσεων που συνδέονται με τη διεύρυνση της τουριστικής περιόδου, όπως κέντρα αναζωογόνησης και spa, υποδομές ιατρικού τουρισμού, συνεδριακές αίθουσες, γυμναστήρια, θεματικά εστιατόρια, αθλητικές εγκαταστάσεις και mini clubs.
Ο ΣΕΤΕ επισημαίνει ότι αντίστοιχες υποδομές προσφέρονται ήδη από ανταγωνιστικούς προορισμούς της Μεσογείου.
Ρόλος τοπικών κοινωνιών και δυνατότητα ανάδρασης
Ο Σύνδεσμος προτείνει για την περαιτέρω εξειδίκευση των ρυθμίσεων ανά νησί να λαμβάνονται υπόψη οι απόψεις των τοπικών κοινωνιών, των τοπικών παραγωγικών φορέων, και της τοπικής αυτοδιοίκησης,μέσα από τη διαδικασία διαβούλευσης των Τοπικών Πολεοδομικών Σχεδίων.
Παράλληλα, ζητά να δοθεί η δυνατότητα ανάδρασης από το ΕΧΠ-Τ προς τον Υποκείμενο Σχεδιασμό, υπό αυστηρές προϋποθέσεις και ανά συγκεκριμένα χρονικά διαστήματα, όπως ανά πενταετία, με βάση:
- την εξέλιξη των υποδομών,
- περιβαλλοντικούς και κοινωνικούς παράγοντες,
- και ειδική τεκμηρίωση των τοπικών χαρακτηριστικών και της αναπτυξιακής προοπτικής.
Παρατηρήσεις για τις ΕκΕΦΙ από τον ΣΕΤΕ
Σημαντικές παρατηρήσεις διατυπώνει ο ΣΕΤΕ και σχετικά με την πρόβλεψη επέκτασης της υποχρέωσης σύνταξης Εκθέσεων Φέρουσας Ικανότητας (ΕκΕΦΙ) και στις μεμονωμένες τουριστικές μονάδες.
Ο Σύνδεσμος αναφέρει ότι η πρόβλεψη αυτή δεν φαίνεται να τεκμηριώνεται επαρκώς από επιστημονική άποψη, καθώς η φέρουσα ικανότητα αξιολογείται κατ’ αρχήν σε επίπεδο χωρικής ενότητας και όχι μεμονωμένου έργου ή δραστηριότητας.
Παράλληλα, επισημαίνει ότι μία τέτοια προσέγγιση ενδέχεται να οδηγήσει σε αποσπασματικές ή αντιφατικές αξιολογήσεις, αλλά και σε δυσκολίες συντονισμού και ελέγχου από τη διοίκηση.
Για τον λόγο αυτό ζητά να διευκρινιστεί ρητά ότι δεν υπάρχει υποχρέωση σύνταξης ΕκΕΦΙ για μεμονωμένες επενδύσεις.
ΣΕΤΕ: Βραχυχρόνιες μισθώσεις και νέο τέλος
Ο ΣΕΤΕ αναφέρει ότι το πλαίσιο που περιγράφεται στο ΕΧΠ-Τ για τις βραχυχρόνιες μισθώσεις μπορεί να αποτελέσει βάση για τον έλεγχο του φαινομένου στις περιοχές όπου καταγράφονται ανεξέλεγκτοι ρυθμοί ανάπτυξης με επιπτώσεις στα δίκτυα υποδομών, στη στέγη και στη διασπορά δραστηριοτήτων στις εκτός σχεδίου περιοχές.
Παράλληλα, διατυπώνει αντίθεση στην πρόβλεψη επιβολής τέλους υπέρ του Πράσινου Ταμείου.
Όπως σημειώνει, οι τουριστικές επενδύσεις έχουν ήδη σημαντική επιβάρυνση λόγω του τέλους ανθεκτικότητας για την κλιματική κρίση και για τον λόγο αυτό θεωρεί ότι δεν πρέπει να υπάρξουν νέα πρόσθετα τέλη.
Ο Σύνδεσμος προτείνει τα έσοδα από υφιστάμενα τέλη και επιβαρύνσεις να αξιοποιούνται για δράσεις και επενδύσεις που ενισχύουν τη βιωσιμότητα, τις υποδομές και την ανθεκτικότητα των προορισμών.
Μεταβατικές διατάξεις και ασφάλεια δικαίου
Τέλος, ο ΣΕΤΕ αναφέρει ότι έχει καταθέσει σειρά προτάσεων σχετικά με τις μεταβατικές διατάξεις, με στόχο:
-την κατοχύρωση της ασφάλειας δικαίου των επενδύσεων,
-και τη διασφάλιση της δικαιολογημένης εμπιστοσύνης των πολιτών απέναντι στην Πολιτεία.
Ο Σύνδεσμος εκφράζει την εκτίμηση ότι η τελική διαμόρφωση του ΕΧΠ-Τ, σε συνδυασμό με τα Ειδικά Πολεοδομικά Σχέδια και τον Υποκείμενο Σχεδιασμό, μπορεί να συμβάλει στη δημιουργία βιώσιμων προοπτικών ανάπτυξης σε ένα περιβαλλοντικά και κοινωνικά βιώσιμο πλαίσιο.


























