του Γιάννη Τσάκαλου (*)
Ο ελληνικός Τουρισμός συνεισφέρει άμεσα και έμμεσα περίπου το 25% της οικονομίας μας. Κανείς δεν επιθυμεί να μετατραπεί σε μονοκαλλιέργεια, ούτε οι άνθρωποι του τουρισμού βεβαίως. Η Ελλάδα χρειάζεται ένα πολυδιάστατο αναπτυξιακό μοντέλο, όπου η βιομηχανία, η τεχνολογία και ο πρωτογενής τομέας θα συνεισφέρουν ουσιαστικά. Όμως δεν μπορούμε να αγνοήσουμε ότι ο τουρισμός ήταν και παραμένει ο πιο σταθερός πυλώνας της χώρας, τομέας που μας κράτησε όρθιους στις πιο δύσκολες στιγμές. Αντί να τον υποτιμούμε, πρέπει να τον αξιοποιήσουμε ως βάση για να χτίσουμε και άλλους δυναμικούς κλάδους και να επιτύχουμε ισόρροπη ανάπτυξη, όχι μόνο σε πέντε περιφέρειες, αλλά σε όλη την Ελλάδα.
Από την ποσότητα στην αξία
Παρά τα συνεχή ρεκόρ αφίξεων, τα χρήματα που μένουν στη χώρα και το spending per person, παραμένουν χαμηλά σε σχέση με τον ανταγωνισμό. Το ζητούμενο δεν είναι να υποδεχόμαστε περισσότερους τουρίστες, αλλά να προσελκύουμε καλύτερους επισκέπτες με υψηλότερη δαπάνη και πραγματική αξία. Αυτό είναι και το μοναδικό που πρέπει να μας απασχολεί: πόσα χρήματα μένουν στην Ελλάδα και πώς αυτή η αξία διαχέεται στην κοινωνία και στους υπόλοιπους τομείς της οικονομίας. Οι διεθνείς τάσεις δείχνουν, ότι ο ταξιδιώτης σήμερα αναζητά αυθεντικότητα, εμπειρίες, πολιτισμό, γαστρονομία και wellness. Η Ελλάδα έχει όλα αυτά τα στοιχεία για να εξελιχθεί σε έναν 12μηνο προορισμό, ξεπερνώντας το αφήγημα «ήλιος και θάλασσα».
Η στρατηγική που λείπει
Η ανεξέλεγκτη ανάπτυξη του Airbnb και το φθηνό μοντέλο τουρισμού μειώνουν τη συνολική αξία. Και όσο η Ελλάδα δεν διαφοροποιείται απέναντι στους ανταγωνιστές της, το πρόβλημα θα παραμένει.
Ταυτόχρονα, η ευθύνη δεν είναι μόνο της Πολιτείας. Ο ίδιος ο ξενοδόχος πρέπει να αφήσει πίσω τα παραδοσιακά μοντέλα που τον εγκλωβίζουν σε εξαρτήσεις από σχήματα και κανάλια πωλήσεων που επιβάλλουν τιμές και όρους. Χρειάζεται να κάνει το extra mile: να δώσει πραγματική αξία στην υπηρεσία που προσφέρει, να διαφοροποιηθεί με ουσία και να προτείνει κάτι παραπάνω στον πελάτη του. Μόνο έτσι θα χτίσει μακροπρόθεσμη βιωσιμότητα και καλύτερα αποτελέσματα.
Η λύση είναι διπλή:
- Στρατηγικός σχεδιασμός με όραμα Πώς περνάμε από το σήμερα στην επόμενη μέρα; Με νέο αφήγημα αξίας, ανάπτυξη νέων εμπειριών, 12μηνη στρατηγική, ισόρροπη ανάπτυξη προορισμών, αναβάθμιση υποδομών, ορθό χωροταξικό, πολιτικές που στηρίζουν την ποιότητα.
- Άμεση και πρακτική εφαρμογή Ρυθμιστικά μέτρα για βραχυχρόνια μίσθωση, μείωση της εξάρτησης από παγιωμένα μοντέλα διαχείρισης ροών, ενίσχυση direct καναλιών, στοχευμένη προβολή σε αγορές υψηλής αξίας, κίνητρα για επενδυτές και επαγγελματίες που μπορούν να αναβαθμίσουν το προϊόν και όχι αποκλεισμός απο αναπτυξιακά εργαλεία που έχει στα χέρια της η χώρα.
Η ανάγκη για πραγματική γνώση και εξειδίκευση
Αυτό το έργο απαιτεί βαθιά γνώση του πώς λειτουργεί ο τουρισμός σε παγκόσμιο επίπεδο και εξειδίκευση στο πώς αυτή η γνώση μετατρέπεται σε πράξη. Δεν μπορεί να υλοποιηθεί έξω από το φάσμα των πραγματικών μηχανισμών που κινούν την τουριστική αγορά και καθορίζουν τη διεθνή ανταγωνιστικότητα.
Η πρόσκληση προς τα εμπρός
Ο τουρισμός δεν είναι το πρόβλημα αλλά το κλειδί για την ανάπτυξη. Δεν πρέπει να τον περιορίζουμε για χάρη της «ισορροπίας», αλλά να τον συνδέσουμε στρατηγικά με άλλους κλάδους, από την αγροδιατροφή έως τη βιομηχανία, ώστε να γίνει πολλαπλασιαστής αξίας.
Η Ελλάδα διαθέτει φιλοξενία, πολιτισμό, γαστρονομία, μοναδικότητα. Αν κινηθούμε τώρα, μπορούμε να δημιουργήσουμε έναν τουρισμό 12 μηνών, με έμφαση στο wellness, την εμπειρία, τον πολιτισμό και τη γαστρονομία, που θα ανεβάσει την αξία για τη χώρα, τις επιχειρήσεις και τις τοπικές κοινωνίες σε όλες τις περιφέρειες της χώρας.
Δεν αρκεί να μετράμε αφίξεις. Ήρθε η ώρα να μετρήσουμε αξία.
Η Ελλάδα μπορεί να είναι κάτι πολύ περισσότερο από ένας καλοκαιρινός προορισμός.
Με σχέδιο, τόλμη και συνεργασία, μπορεί να δημιουργηθεί ένα νέο μοντέλο τουρισμού που εμπνέει, διαφοροποιεί και αποδίδει πραγματικά.
(*) Ο κ. Γιάννης Τσάκαλος είναι ιδρυτής και διευθύνων σύμβουλος της AQ Strategy
