Όλγα Κεφαλογιάννη: Αυτόματα εκτός πλατφορμών τα μη κύρια καταλύματα βραχυχρόνιας από 1η Οκτωβρίου | Έρχονται έλεγχοι | Ποιες περιοχές είναι στο “στόχαστρο” για περιορισμούς

-Τελεσίγραφο της υπουργού, “Ο νόμος θα ισχύσει για όλους

-Από 1ης Οκτωβρίου αρχίζουν σαρωτικοί έλεγχοι στις βραχυχρόνιες μισθώσεις

-Στο τραπέζι νέοι περιορισμοί για Σαντορίνη, Θεσσαλονίκη, Κέρκυρα, Πάρο και Χανιά

Με σαφές μήνυμα «τέλος στην ασυδοσία» η υπουργός Τουρισμού Όλγα Κεφαλογιάννη ανακοίνωσε σε συνέντευξη Τύπου ότι από 1η Οκτωβρίου 2025 ξεκινούν οι πρώτοι εκτεταμένοι έλεγχοι σε καταλύματα βραχυχρόνιας μίσθωσης, βάσει του νέου πλαισίου που θεσπίστηκε τον Ιανουάριο με τον Ν. 5170/2025. Στόχος είναι η απομάκρυνση από την πλατφόρμα της ΑΑΔΕ όλων των ακινήτων που δεν πληρούν τις ελάχιστες λειτουργικές και ποιοτικές προδιαγραφές – κυρίως την ιδιότητα «κύριας χρήσης». Ακολούθως η ΑΑΔΕ, αφού ενημερώσει τους ιδιοκτήτες των ακινήτων, θα ενημερώσει και τις πλατφόρμες μίσθωσης (airbnb, κ.λπ) με τις οποίες έχει υπογράψει μνημόνια συνεργασίας και ανταλλαγής πληροφοριών.

Η υπουργός τόνισε ότι τα ακίνητα τα οποία είναι κύριας χρήσης θα διαγράφονται αυτόματα από το Μητρώο Ακινήτων Βραχυχρόνιας Διαμονής και θα χάνουν τον Αριθμό Μητρώου Ακινήτου (ΑΜΑ). «Η τουριστική δραστηριότητα στην Ελλάδα πρέπει να λειτουργεί με κανόνες που ισχύουν για όλους· όσοι δεν συμμορφωθούν, θα βρεθούν εκτός πλατφόρμας και θα αντιμετωπίσουν αυστηρά πρόστιμα», προειδοποίησε.

Ερωτηθείσα για το αν θα υπάρξουν περιορισμοί σε νέες περιοχές, εκτός των 3 γεωγραφικών διαμερισμάτων του κέντρου της Αθήνας επιφυλάχθηκε να απαντήσει. Ωστόσο υπενθυμίζεται ότι ο πρωθυπουργός μιλώντας στο ΧΡΗΜΑ & ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ στην ΔΕΘ για το ζήτημα της βραχυχρόνιας μίσθωσης και το ενδεχόμενο αποφάσεων για απαγορεύσεις νέων ακινήτων βραχυχρόνιας μίσθωσης και σε άλλες περιοχές, πλην των τριών διαμερισμάτων της Αθήνας, είχε απαντήσει με σαφήνεια: «Είναι κάτι που το εξετάζουμε και το μελετούμε με μεγάλη προσοχή και πολύ σύντομα θα ανακοινώσουμε νέα μέτρα, καθώς αυτή ακριβώς την περίοδο ολοκληρώνουμε τις σχετικές μελέτες, ώστε να έχουμε μια πλήρη εικόνα και να λάβουμε τις κατάλληλες αποφάσεις».

Ερωτηθείς αν στα μέτρα περιλαμβάνεται η απαγόρευση νέων ακινήτων σε περιοχές όπως η Θεσσαλονίκη και η Σαντορίνη, ο Κυριάκος Μητσοτάκης το επιβεβαίωσε, προσθέτοντας  ότι εξετάζονται νέες περιοχές προς απαγόρευση λειτουργίας νέων ακινήτων υπό το καθεστώς της βραχυχρόνιας μίσθωσης. Στο σημείο αυτό ο Πρωθυπουργός τόνισε  εμφατικά στο Χ&Τ ότι «Το μέτρο της απαγόρευσης νέων ακινήτων σε βραχυχρόνια μίσθωση στην Αθήνα δούλεψε ικανοποιητικά». Ο Πρωθυπουργός ξεκαθάρισε ωστόσο  ότι οι αποφάσεις που θα ληφθούν θα τεθούν σε ισχύ από το 2026.

Σύμφωνα με πληροφορίες από το κυβερνητικό επιτελείο, πέραν της Θεσσαλονίκης και της Σαντορίνης είναι πιθανό να υπάρξουν απαγορεύσεις σε Χανιά, Κέρκυρα και Πάρο, ενδεχομένως και στην Χαλκιδική.

Αυστηρά κριτήρια και πρόστιμα

Για να παραμείνει ένα ακίνητο στην πλατφόρμα, πρέπει να είναι χώρος κύριας χρήσης με φυσικό φωτισμό, αερισμό και κλιματισμό (με εξαίρεση τις ορεινές περιοχές), να διαθέτει ασφάλιση αστικής ευθύνης, δήλωση ηλεκτρολόγου, , καθώς και πιστοποιητικό μυοκτονίας–απεντόμωσης, φαρμακείο και οδηγό πρώτης ανάγκης. Οι έλεγχοι θα είναι δειγματοληπτικοί ή κατόπιν καταγγελίας, με προειδοποίηση δέκα ημερών, ενώ το πρόστιμο των 5.000 ευρώ, διπλασιάζεται σε επαναλαμβανόμενη παράβαση εντός 12 μηνών (10.000 €) και τετραπλασιάζεται στη συνέχεια.

Η εγκύκλιος

Σημειώνεται ότι χθες το ΧΡΗΜΑ & ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ δημοσίευσε την εγκύκλιο του υπουργείου Τουρισμού για τις λεπτομέρειες εφαρμογής του νόμου από την 1η Οκτωβρίου. Σύμφωνα με την εγκύκλιο κάθε κατάλυμα που διατίθεται βραχυχρόνια θα πρέπει σωρευτικά να πληροί συγκεκριμένες τεχνικές και λειτουργικές απαιτήσεις:

• Χώρος κύριας χρήσης: να προορίζεται για διαμονή και να διαθέτει ελεύθερο ύψος τουλάχιστον 2,50 μ. σύμφωνα με τον Νέο Οικοδομικό Κανονισμό.

• Ασφάλεια & υποδομές: ασφάλιση αστικής ευθύνης για ζημιές ή ατυχήματα, υπεύθυνη δήλωση ηλεκτρολόγου, εγκατάσταση ρελέ διαρροής (αντιηλεκτροπληξιακό), πυροσβεστήρες, ανιχνευτές καπνού και σήμανση διαφυγής.

• Υγεία & καθαριότητα: πιστοποιητικό μυοκτονίας και απεντόμωσης, φαρμακείο πρώτων βοηθειών και οδηγός με τηλέφωνα ανάγκης.

• Φωτισμός – Αερισμός: υπνοδωμάτια με φυσικό φωτισμό από ανοίγματα σε εξωτερικούς τοίχους ή οροφή, με επιφάνεια κουφωμάτων τουλάχιστον 10% του καθαρού εμβαδού, και φυσικό αερισμό με άνοιγμα τουλάχιστον 5% του εμβαδού.

Καθοριστικό ζήτημα είναι η απόδειξη ότι το ακίνητο αποτελεί χώρο κύριας χρήσης – δηλαδή υπνοδωμάτια, σαλόνια, κουζίνες, γραφεία. Δεν θεωρούνται κύριας χρήσης διάδρομοι, αποθήκες, κλιμακοστάσια ή χώροι στάθμευσης. Η νομιμότητα πρέπει να τεκμηριώνεται από οικοδομική άδεια ή τακτοποίηση σύμφωνα με την πολεοδομική νομοθεσία.

Έλεγχοι και κυρώσεις

Η συμμόρφωση θα διαπιστώνεται με προαναγγελθέντες επιτόπιους ελέγχους από κλιμάκια του Υπουργείου Τουρισμού ή μικτά συνεργεία με την ΑΑΔΕ.

• Οι ιδιοκτήτες θα ειδοποιούνται τουλάχιστον 10 ημέρες πριν, μέσω e-mail.

• Οι ελεγκτές θα φέρουν υπηρεσιακή ταυτότητα και έγγραφη εντολή με τα στοιχεία τους και του ακινήτου.

Όσοι αρνηθούν τον έλεγχο ή δεν πληρούν τις προδιαγραφές, αντιμετωπίζουν:

• Διοικητικό πρόστιμο 5.000 ευρώ.

• Διπλασιασμό του προστίμου σε επανάληψη παράβασης μέσα σε ένα έτος.

• Τετραπλασιασμό σε κάθε επόμενη ίδια παράβαση.

Προοπτική ευρωπαϊκής ρύθμισης

Τέλος η κα. Κεφαλογιάννη επισήμανε ότι η Ελλάδα παρακολουθεί στενά τις συζητήσεις σε επίπεδο ΕΕ, καθώς η πρόεδρος της Κομισιόν Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν έχει ήδη αφήσει ανοιχτό το ενδεχόμενο κοινής ευρωπαϊκής νομοθέτησης για τη βραχυχρόνια μίσθωση. «Είμαστε έτοιμοι να επεκτείνουμε το ρυθμιστικό πλαίσιο, είτε με κίνητρα για μακροχρόνιες μισθώσεις είτε με πρόσθετους περιορισμούς», σημείωσε. Όπως είχε γράψει το ΧΡΗΜΑ & ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ, “Η Ursula von der Leyen ανακοίνωσε ότι μέσα στο 2025 θα παρουσιαστεί το European Affordable Housing Plan, ένα ολοκληρωμένο σχέδιο που θα συνδυάζει πολιτικές για την ενίσχυση της προσφοράς προσιτών, ποιοτικών και βιώσιμων κατοικιών, με σεβασμό στις ιδιαιτερότητες κάθε κράτους-μέλους. Στο πλαίσιο αυτό, προανήγγειλε αναθεώρηση των κανόνων κρατικών ενισχύσεων, προκειμένου να διευκολυνθεί η ανέγερση νέων κατοικιών, αλλά και η δημιουργία περισσότερων φοιτητικών εστιών σε ολόκληρη την Ευρώπη. Επιπλέον, η Κομισιόν σχεδιάζει τη διοργάνωση ενός EU Housing Summit, που θα συγκεντρώσει κυβερνήσεις, κοινωνικούς φορείς, εκπροσώπους της αγοράς και οργανώσεις πολιτών, ώστε η στέγαση να αποτελέσει κεντρικό θέμα ευρωπαϊκού διαλόγου.

Ιδιαίτερη βαρύτητα έδωσε η πρόεδρος της Επιτροπής και στον ρόλο των πλατφορμών βραχυχρόνιας μίσθωσης, όπως το Airbnb, οι οποίες –όπως τόνισε– επηρεάζουν άμεσα τη διαθεσιμότητα κατοικιών και πιέζουν τις τιμές προς τα πάνω. Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρέθεσε, το 2024 οι διανυκτερεύσεις σε τέτοιες μισθώσεις έφτασαν τα 854 εκατομμύρια, σημειώνοντας αύξηση σχεδόν 19% σε σχέση με το 2023. Η ραγδαία αυτή ανάπτυξη έχει ήδη οδηγήσει πολλές ευρωπαϊκές πόλεις, όπως η Αθήνα, να υιοθετήσουν περιοριστικά μέτρα – από αυστηρότερους κανόνες στις καταχωρίσεις έως υψηλότερη φορολόγηση – σε μια προσπάθεια να συγκρατήσουν τις επιπτώσεις στις τοπικές αγορές κατοικίας.

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ετοιμάζει νομοθετική πρωτοβουλία που θα προβλέπει περισσότερη διαφάνεια και δίκαιους κανόνες για την αγορά βραχυχρόνιων μισθώσεων, κάνοντας σαφή διάκριση ανάμεσα σε ιδιώτες οικοδεσπότες και επαγγελματίες παρόχους. Στόχος, σύμφωνα με τη φον ντερ Λάιεν, είναι να μπει τέλος σε μια «γκρίζα ζώνη» που επιβαρύνει δυσανάλογα τους πολίτες.

Με τις ανακοινώσεις αυτές, η πρόεδρος της Κομισιόν έστειλε σαφές μήνυμα ότι το δικαίωμα σε αξιοπρεπή και προσιτή στέγη αναγνωρίζεται πλέον ως κεντρική προτεραιότητα για την Ένωση. «Δεν μπορούμε να αφήσουμε την αγορά βραχυχρόνιας μίσθωσης να παραμένει εκτός κανόνων, την ώρα που οι πολίτες μας δυσκολεύονται όλο και περισσότερο να βρουν ένα σπίτι», υπογράμμισε, δίνοντας το στίγμα μιας πολιτικής που φιλοδοξεί να φέρει το ζήτημα της στέγασης στο ίδιο επίπεδο με άλλες μεγάλες ευρωπαϊκές προκλήσεις, όπως η πράσινη και η ψηφιακή μετάβαση”.

Η ανακοίνωση του υπουργείου

Η ανακοίνωση του υπουργείου Τουρισμού έχει ως εξής:

“Σε εφαρμογή από 1η Οκτωβρίου η νέα νομοθεσία του υπουργείου Τουρισμού για τις βραχυχρόνιες μισθώσεις

«Ποιοτικός τουρισμός σημαίνει κανόνες, σημαίνει μέτρο, ισορροπία και τήρηση νομιμότητας». Αυτό ανέφερε η Υπουργός Τουρισμού κα Όλγα Κεφαλογιάννη στην Συνέντευξη Τύπου που παραχώρησε για το νέο θεσμικό πλαίσιο στις βραχυχρόνιες μισθώσεις ακινήτων, όπως διατυπώθηκε στο νόμο του Υπουργείου Τουρισμού (Ν. 5170/2025) που τίθεται σε ισχύ από την 1η Οκτωβρίου 2025 και το οποίο όπως είπε «στοχεύει σε αναβάθμιση της τουριστικής προσφοράς και συμβάλλει στην κάλυψη της ανάγκης για την αξιοπρεπή και προσιτή στέγαση».

Στην κατεύθυνση αυτή, για το τρέχον έτος καθώς και για το 2026, όπως ανακοίνωσε πρόσφατα ο Πρωθυπουργός, δεν επιτρέπεται νέα εγγραφή στο Μητρώο Ακινήτων Βραχυχρόνιας Διαμονής, στο 1ο, στο 2ο και το 3ο δημοτικό διαμέρισμα της Αθήνας.

Στο πλαίσιο των ανακοινώσεων για την εφαρμογή του νέου νόμου, η κα Κεφαλογιάννη επισήμανε και τις υψηλές επιδόσεις που καταγράφει ο τουρισμός διατηρώντας τη δυναμική του με όλα τα νέα ποιοτικά και ποσοτικά χαρακτηριστικά, κάτι το οποίο και θα πρέπει να διασφαλίζεται στο μέλλον με αναγκαίες επιλογές και αποφάσεις.

Όπως τόνισε η Υπουργός, «το νέο πλαίσιο είναι ξεκάθαρο ορίζοντας κανόνες ώστε ο ανταγωνισμός να λειτουργεί δίκαια για όλους και να διασφαλιστεί βελτίωση στην ποιότητα των παρεχόμενων υπηρεσιών. Θεσπίζει σαφείς κανόνες ποιοτικών κριτηρίων και νομιμότητας, λαμβάνοντας υπόψη τη αύξηση της συγκεκριμένης δραστηριότητας η οποία αποτελεί μέρος της τουριστικής προσφοράς. Για αυτό και η Κυβέρνηση αναγνωρίζει έμπρακτα την ανάγκη διασφάλισης περιβάλλοντος υγιούς ανταγωνισμού στο χώρο της φιλοξενίας. Επιδιώκεται να αμβλυνθεί η πίεση που ασκείται από τις αυξημένες ταξιδιωτικές ροές, σε ορισμένους προορισμούς, αλλά και η συνεισφορά στην υγιή οικονομική και κοινωνική ανάπτυξη των προορισμών, προωθώντας την ισορροπημένη προσφορά σε φιλοξενία αλλά και σε στέγαση κατοίκων, εργαζόμενων κλπ».

Η Υπουργός εξέφρασε την βεβαιότητά της ότι: «οι νέες ρυθμίσεις συμβάλλουν στην υλοποίηση των στόχων για ποιοτική και βιώσιμη ανάπτυξη του ελληνικού τουρισμού, ο οποίος συνεχίζει να καταγράφει ιστορικά υψηλές επιδόσεις, καθώς τα έως τώρα στοιχεία για το 2025 καταδεικνύουν ότι θα είναι μία ακόμη θετική χρονιά. Ήδη στο πρώτο επτάμηνο του έτους, οι ταξιδιωτικές εισπράξεις αυξήθηκαν κατά 12,5%, σε σύγκριση με το αντίστοιχο διάστημα του 2024. Ενώ και η εισερχόμενη ταξιδιωτική κίνηση, σε επίπεδο επικράτειας, σημείωσε αύξηση σε σύγκριση με την περσινή χρονιά-ρεκόρ. Το σημαντικό όμως είναι, ότι διατηρείται η δυναμική επέκτασης της τουριστικής δραστηριότητας στους μήνες εκτός τουριστικής αιχμής, τους πλάγιους και χειμερινούς μήνες, κάτι που αποτελεί βασική επιδίωξη της στρατηγικής μας».

ΒΑΣΙΚΑ ΣΗΜΕΙΑ ΤΗΣ ΝΕΑΣ ΝΟΜΟΘΕΣΙΑΣ

Σύμφωνα με τα βασικά σημεία του νέου νομοθετικού πλαισίου τα ακίνητα που ιδιοκτήτες και διαχειριστές ακινήτων μισθώνονται βραχυχρόνια υποχρεούνται πλέον να πληρούν ελάχιστες προδιαγραφές ανάμεσα στις οποίες:

• Να αποτελούν χώρους κύριας χρήσης βάσει του Νέου Οικοδομικού Κανονισμού
• Να διαθέτουν φυσικό φωτισμό, αερισμό και κλιματισμό.
• Να διαθέτουν ασφαλιστήριο συμβόλαιο αστικής ευθύνης, που καλύπτει τυχόν ζημιές ή ατυχήματα καθώς και Υπεύθυνη Δήλωση ηλεκτρολόγου και πιστοποιητικό μυοκτονίας .

Επιπλέον προβλέπονται: 

• Έλεγχοι συμμόρφωσης από το Υπουργείο Τουρισμού και την ΑΑΔΕ.
• Κυρώσεις και πρόστιμα αντίστοιχα με αυτά που ισχύουν για τα τουριστικά καταλύματα.

Ήδη το Υπουργείο Τουρισμού μέσω της ΑΑΔΕ έχει αποστείλει ηλεκτρονική ενημέρωση σε όλους τους εγγεγραμμένους διαχειριστές ακινήτων που διαθέτουν Αριθμό Μητρώο Ακινήτου (ΑΜΑ) ενώ έχει εκδοθεί σχετική εγκύκλιος, η οποία επεξηγεί τις προδιαγραφές και η οποία ομοίως θα αποσταλεί με αυτοματοποιημένο μήνυμα από την ΑΑΔΕ.

Στη συνέντευξη τύπου συμμετείχαν η Γενική Γραμματέας Τουριστικής Πολιτικής και Ανάπτυξης κα Βασιλική Κουτσούκου, ο Ειδικός Σύμβουλος της Υπουργού κος Κωνσταντίνος Ζήκος, η αναπληρώτρια Προϊσταμένη Διεύθυνσης Ποιοτικών Προτύπων κα Μαρία Κιάμου, και παραβρέθηκαν η Υφυπουργός Τουρισμού κα Άννα Καραμανλή και η Υπηρεσιακή Γραμματέας κα Ιωάννα Χρήστου».