Οι μακροοικονομικές προβλέψεις του Προϋπολογισμού 2026 φωτίζουν ένα κρίσιμο δίπολο: εκρηκτική άνοδο των επενδύσεων το 2026, αλλά και σαφή επιβράδυνση από το 2027 και ακόμη πιο έντονα στη διετία 2028-2029.
Πρόκειται για μια μετάβαση με επιπτώσεις στην αναπτυξιακή δυναμική της οικονομίας, η οποία αποτυπώνεται αναλυτικά στο Δελτίο Οικονομικών Εξελίξεων της Alpha Bank.
Για το 2026, προβλέπεται διψήφια αύξηση επενδύσεων, +10,2% σε σταθερές τιμές, συμβάλλοντας κατά 1,8 μονάδα στην αύξηση του ΑΕΠ. Από το 2027 όμως, η εικόνα αλλάζει: ο ρυθμός περιορίζεται στο 4,1%, για να πέσει σε μόλις 0,9% το 2028 και 0,8% το 2029. Η επιβράδυνση συνδέεται άμεσα με το σταδιακό τέλος των επιχορηγήσεων του Ταμείου Ανάκαμψης.
Πώς διαμορφώθηκε η σύνθεση των επενδύσεων το 2024:
- Οι συνολικές επενδύσεις έφθασαν τα 38 δισ. ευρώ, +6,4% έναντι 2023.
- 15,9 δισ. κατευθύνθηκαν σε μηχανολογικό και μεταφορικό εξοπλισμό — το πιο παραγωγικό σκέλος της οικονομίας.
- 6,6 δισ. σε προϊόντα πνευματικής ιδιοκτησίας (R&D, λογισμικό, βάσεις δεδομένων).
- 15,5 δισ. σε κατοικίες και λοιπές κατασκευές.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον έχει η κλαδική κατανομή:
Η βιομηχανία, η διαχείριση ακινήτων και η δημόσια διοίκηση-άμυνα αθροιστικά πραγματοποίησαν πάνω από το 50% των συνολικών επενδύσεων. Μόνο η βιομηχανία επένδυσε 4,9 δισ. σε εξοπλισμό, ενώ ο πρωτογενής τομέας ακολούθησε με 2,9 δισ..
Το γράφημα 1 (σελ. 1) δείχνει καθαρά την ενίσχυση αυτών των παραγωγικών μορφών επενδύσεων στη διάρκεια της τελευταίας δεκαετίας, έναντι των επενδύσεων σε ακίνητα που πλέον περιορίζονται στο 41% από 65% το 2006
Η μεγάλη ένεση δημόσιων επενδύσεων για το 2026
Από τα πιο εντυπωσιακά στοιχεία του δελτίου:
- Ο Προϋπολογισμός Δημοσίων Επενδύσεων για το 2026 φτάνει τα 16,7 δισ. ευρώ — το μεγαλύτερο ποσό από το 2015 (σελ. 2-3)
Το ποσό προκύπτει από:
- 6,2 δισ. συγχρηματοδοτούμενα έργα ΕΕ
- 3,3 δισ. έργα με εθνικούς πόρους
- 7,2 δισ. επιχορηγήσεις Ταμείου Ανάκαμψης
Το γράφημα 2 (σελ. 2) δείχνει την έντονη κορύφωση του ΠΔΕ το 2026 πριν από τη σταδιακή πτώση από το 2027, όταν το σκέλος των επιχορηγήσεων του RRF ολοκληρώνεται.
Και τι γίνεται μετά; Η ανάγκη για ιδιωτικό κεφάλαιο
Από το 2027 και μετά, η επενδυτική δυναμική στηρίζεται όλο και περισσότερο στην κινητοποίηση ιδιωτικών κεφαλαίων, με την Alpha Bank να επισημαίνει ότι οι greenfield ΞΑΕ έχουν ήδη ανέβει σημαντικά τα τελευταία χρόνια και αποτελούν σχεδόν το 40% των συνολικών ΞΑΕ (σελ. 3)
Στα μέτρα που αναμένονται να ενισχύσουν περαιτέρω τις παραγωγικές επενδύσεις περιλαμβάνεται και η θέσπιση υπερεκπτώσεων για δαπάνες σε άμυνα, κατασκευή οχημάτων και αεροσκαφών, την περίοδο 2026-2028.
Το συμπέρασμα
Η Ελλάδα μπαίνει στο 2026 με ένα εξαιρετικά υψηλό επενδυτικό momentum, που στηρίζεται κυρίως στο RRF. Όμως η διετία που ακολουθεί θα δείξει αν η οικονομία μπορεί να περάσει από την επενδυτική «υπερταχύτητα» σε μια σταθερή και αυτόνομη αναπτυξιακή πορεία, με μοχλό τις ιδιωτικές επενδύσεις, τις ΑΞΕ και ένα πιο φιλικό επιχειρηματικό περιβάλλον.
