Νίκος Παπαθανάσης: “Δεν έχουμε την πολυτέλεια να χάσουμε ούτε σεντ από ευρωπαϊκούς πόρους”

«Μάθαμε από την κρίση, είχαμε τρία μνημόνια, γνωρίζουμε ότι δεν έχουμε την πολυτέλεια να χάσουμε ούτε σεντ από τους ευρωπαϊκούς πόρους που είναι σημαντικοί για το σχέδιο δημοσίων επενδύσεών μας», ανέφερε ο Νίκος Παπαθανάσης, Αναπληρωτής Υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών σε συζήτηση με τίτλο «Ευρωπαϊκές πολιτικές συνοχής μετά το 2027» που έλαβε χώρα στο πλαίσιο του 10ου Οικονομικού Φόρουμ των Δελφών που πραγματοποιείται στους Δελφούς 9 με 12 Απριλίου.

Ο Νίκος Παπαθανάσης μιλώντας για τον ορισμό της πολιτικής συνοχής σημείωσε: «Τι είναι μια πολιτική συνοχής; Ζούμε στην Ευρώπη, μας αρέσει που ζούμε στην Ευρώπη, μια ευρωπαϊκή χώρα με φιλοευρωπαϊκή κυβέρνηση και έναν ευρωπαϊστή Πρωθυπουργό. Μια από τις βασικές αρχές της Ευρωπαϊκής Ένωσης είναι η ενιαία αγορά. Και δεν μπορούμε να έχουμε ενιαία αγορά χωρίς να έχουμε ένα εργαλείο που να απαλείφει τις περιφερειακές αποκλίσεις. Αυτό το εργαλείο λέγεται πολιτική συνοχής».

Ο Νίκος Παπαθανάσης αναφέρθηκε ακόμα στην απορρόφηση των κοινοτικών κονδυλίων από την Ελλάδα, λέγοντας πως η χώρα βρίσκεται μέσα στις πρώτες στην απορρόφηση των πόρων του ταμείου Ανάκαμψης. «Ποια είναι η κουβέντα τώρα; Όταν σχεδιάζεις ένα πρόγραμμα, οι ανάγκες της χώρας αλλάζουν. Έχουμε σοβαρό δημογραφικό πρόβλημα και η στέγαση είναι σοβαρό ζήτημα. Έχουμε χιλιάδες νησιά. Έχουμε ανάγκες που πρέπει να μπουν στην αναθεώρηση. Για το επόμενο πρόγραμμα πρέπει να δουλέψουμε για να διατηρήσουμε την πολιτική συνοχής με την ευελιξία που χρειάζεται. Έχουμε διαφορετικές ανάγκες από τη Λιθουανία. Είναι μια αρχή που πρέπει να ακολουθήσουμε. Αναθεώρηση, ευελιξία και ένας προγραμματισμός που παίρνει υπόψιν τις ανάγκες της χώρας. Χρειάζεται το γενικό πλαίσιο αλλά κάθε χώρα πρέπει να διαλέγει ποιες είναι οι ανάγκες της».

«Είμαστε Ευρωπαίοι και μας αρέσει ο τόπος μας», ανέφερε ο αναπληρωτής υπουργός και συμπλήρωσε: «Η Ευρώπη στο τέλος δείχνει την αλληλεγγύη της. Αυτό έγινε με την πανδημία, πήρε λίγο χρόνο αλλά στο τέλος είχαμε το Ταμείο Ανάκαμψης. Τώρα πρέπει να δούμε ενεργά την αλλαγή. Δεν ζούμε στον προηγούμενο αιώνα. Έχουμε ταμείο που αντιμετωπίζει την κλιματική κρίση. Πρέπει να δούμε πράγματα να συμβαίνουν πιο γρήγορα. Η Ευρώπη έχει αφυπνιστεί μετά την ρωσική εισβολή και τους δασμούς του Τραμπ. Πλέον πιστεύω ότι θα παίρνει αποφάσεις με διαφορετικό τρόπο απ’ ό,τι στο παρελθόν».

Από την πλευρά του ο Darius Sadeckas, Υφυπουργός Οικονομικών της Λιθουανίας, σημείωσε πως: «Έχουμε ένα 10ετές σχέδιο για την εθνική ανάπτυξη και σ’ αυτό παίζει μεγάλο ρόλο η πολιτική συνοχής. Περίπου 40% των πόρων είναι για τη συνοχή για την ανάπτυξη του έθνους μας. Μεγάλο κομμάτι των πόρων του Ταμείο Ανάκαμψης κατευθύνθηκε στην ανθεκτικότητα στον τομέα υγείας, στην ενέργεια, στον ψηφιακό μετασχηματισμό. Έλυσε συγκεκριμένα προβλήματα».

Όσο για την ευελιξία που παρέχει η ΕΕ, ο Λιθουανός υπουργός απάντησε: «Η Λιθουανία έχει προσπαθήσει να κατευθύνει κάποιους από τους ευρωπαϊκούς πόρους στην Άμυνα. Όχι αγοράζοντας όπλα ή πυραύλους. Αλλά επενδύοντας στην καινοτομία και τη στήριξη της αμυντικής βιομηχανίας. Και με προτάσεις της Κομισιόν θα προσπαθήσουμε να κατευθύνουμε πόρους εκεί. Δεν θα είναι στρατιωτικές δαπάνες, αλλά για την περιφρούρηση της ανθεκτικότητας και της συνοχής».

Από την πλευρά της, η Θέμις Χριστοφίδου, Γενική Διευθύντρια Περιφερειακής Πολιτικής και Αστικής Ανάπτυξης (DG REGIO) στο Βέλγιο, σημείωσε:  «Είμαστε Ευρωπαίοι. Μας αρέσει ο τρόπος ζωής μας και θέλουμε να τα καταφέρουμε εδώ, όχι αλλού. Η Ελλάδα έχει τα συγκεκριμένα της ζητήματα με το δημογραφικό και τα νησιά. Η Πολωνία τα δικά της. Δίνουμε σε όλους την ευκαιρία να επανεξετάσουν τις στρατηγικές τους. Επικεντρωνόμαστε σε πέντε τομείς, γιατί δεν μπορείς να τα κάνεις όλα: Ανταγωνιστικότητα, Άμυνα, Προσιτή Στέγαση, το πρόβλημα με το νερό και το ζήτημα της ενέργειας.

Παράλληλα, σημείωσε πως «οι πολιτικοί στην Ευρώπη έχουν ευθύνη» και συμπλήρωσε: «Είναι εύκολο όταν τα πράγματα δεν πάνε καλά να λες ότι φταίνε οι Βρυξέλλες και όταν πάνε καλά να το παίρνεις τα εύσημα. Οι πολιτικές της ΕΕ συναποφασίζονται με τους υπουργούς. Δεν είναι οι γραφειοκράτες των Βρυξελλών που αποφασίζουν μόνοι τους. Οι ευρωπαίοι ηγέτες είναι καλό να εθνικοποιούν την επιτυχία και να διεθνοποιούν την αποτυχία».

Πάνω από 17 δισ. το Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων το 2026

Πάνω από 17 δισ. ευρώ πρόκειται να ανέλθει το Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων το 2027, ωθώντας περαιτέρω τον τομέα των επενδύσεων στη χώρα σημείωσε ο Νικόλαος Παπαθανάσης, Αναπληρωτής Υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, στο πλαίσιο  του 10oυ Οικονομικού Φόρουμ των Δελφών που πραγματοποιείται στους Δελφούς  9 – 12 Απριλίου. Στη συζήτηση που αφιερώθηκε στους τρόπους ενίσχυσης των επενδύσεων στη χώρα συμμετείχαν, επίσης, o Σπύρος Θεοδωρόπουλος, Πρόεδρος Δ.Σ., ΣΕΒ Σύνδεσμος Επιχειρήσεων και Βιομηχανιών, o Χρήστος Μεγάλου, CEO, Τράπεζα Πειραιώς και o Νίκος Καραμούζης, Πρόεδρος, Grant Thornton. Tη συζήτηση συντόνισε ο  Βασίλης Καζάς, Managing Partner, Grant Thornton.

«’Εχουμε δημιουργήσει ένα επενδυτικό περιβάλλον που προσκαλεί επενδυτές και δημιουργεί θετικές ειδήσεις ως αποτέλεσμα της σκληρής μεταρρυθμιστικής προσπάθειας της κυβέρνησης» σημείωσε ο κ. Νικόλαος Παπαθανάσης, Αναπληρωτής Υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών. Όπως υπογράμμισε, μένουν πολλά να γίνουν ακόμα αλλά η Ελλάδα έχει καταφέρει να βρεθεί στις πρώτες θέσεις σε ευρωπαϊκό επίπεδο στις απορροφήσεις ευρωπαϊκών κονδυλίων. Πιο αναλυτικά βρίσκεται στη 2^η θέση στην απορρόφηση κονδυλίων ΕΣΠΑ και στην 7^η στην απορρόφηση πόρων από το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας.

«Το 2025 θα έχουμε το μεγαλύτερο Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων των τελευταίων 15 ετών», σημείωσε ο κ. Παπαθανάσης τονίζοντας πως θα διαμορφωθεί σε συνολικά 14,6 δισ. ευρώ και το 2026 θα ξεπεράσει τα 17 δισ. Παράλληλα, τόνισε πως φέτος και την επόμενη χρονιά θα διατεθούν κεφάλαια συνολικά 8 με 8,5 δισ. ευρώ από το ΤΑΑ και το ΕΣΠΑ με δυναμική να μοχλεύσουν περί τα 18-19 δισ. ευρώ.

Σύμφωνα με τον Αναπληρωτή Υπουργό Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, η Κυβέρνηση έχει καταφέρει να αλλάξει σημαντικά την εικόνα της χώρας από το 2019 έως και σήμερα αλλά μένουν ακόμα πολλά να γίνουν όπως το να υλοποιηθούν τα προγράμματα που τρέχουν αλλά και να διευρυνθεί η πρόσβαση των επιχειρήσεων σε τραπεζική χρηματοδότηση.

Στα σημαντικά βήματα που έχουν γίνει, ο κ. Παπαθανάσης ανέφερε την απλοποίηση των αδειοδοτικών διαδικασιών για την διευκόλυνση των επενδύσεων και την σύμπραξη με τον ιδιωτικό τομέα για την επιτάχυνση διαδικασιών που αφορούν στις επενδύσεις. Ειδική αναφορά, τέλος, έκανε στις ευκαιρίες ανάπτυξης για τη χώρα και τις ελληνικές επιχειρήσεις που μπορούν να προέλθουν από την ενίσχυση της εγχώριας αμυντικής βιομηχανίας.

Σπύρος Θεοδωρόπουλος: Κοιμώμενος γίγαντας η αμυντική βιομηχανία 

Ως «κοιμώμενο γίγαντα» χαρακτήρισε ο κ. Θεοδωρόπουλος την αμυντική βιομηχανία. «Η χώρα μας δεν είναι στο μηδέν παρά τη γενική αντίληψη ότι δεν υπάρχει αμυντική βιομηχανία στην Ελλάδα», σημείωσε συμπληρώνοντας πως σε μία πρόσφατη σχετική σύσκεψη στον ΣΕΒ προσήλθαν περισσότερες από 50 επιχειρήσεις, κάποιες από τις οποίες με σημαντικούς τζίρους και μεγέθη. Όπως είπε, πρέπει να υπάρξει συνεργασία ελληνικών και ευρωπαϊκών επιχειρήσεων στον τομέα αυτό και αξιοποίηση ευρωπαϊκών πόρων μπορεί να αποφέρει σημαντική προστιθέμενη αξία. Πρότεινε, δε, την επαναφορά παλαιότερου νόμου που καταργήθηκε το 2011 και προέβλεπε ότι για κάθε αμυντική δαπάνη το 30% θα έπρεπε να είναι εγχώριας προστιθέμενης αξίας.

Ειδική αναφορά έκανε στον τομέα των νεοφυών επιχειρήσεων σημειώνοντας πως στη χώρα υπάρχει ένα οικοσύστημα με καλές προοπτικές. Σημείωσε, δε, πως στον ΣΕΒ υπάρχουν σήμερα 98 νεοφυείς επιχειρήσεις μέλη ενώ τόνισε πως η πρόκληση που έχει να αντιμετωπίσει το οικοσύστημα αυτό αφορά στη χρηματοδότηση. Όπως εξήγησε αυτό συμβαίνει καθώς πολλές από αυτές τις επιχειρήσεις θεωρούνται μικρές για να χρηματοδοτηθούν από μεγάλους παγκόσμιους παίκτες και ταυτόχρονα πολύ μικρές για να χρηματοδοτηθούν από ιδιώτες επενδυτές.

Τέλος, υπογράμμισε πως δεν είναι οι κλάδοι που παρουσιάζουν συγκριτικά πλεονεκτήματα προσελκύοντας επενδύσεις, αλλά οι άνθρωποι και οι διοικήσεις. «Όπου υπάρχουν άνθρωποι με δυναμική και δυνατότητες έχουμε κλάδους που πάνε καλά» σχολίασε.

Χρήστος Μεγάλου: Οι τράπεζες χρηματοδοτήσαμε την ελληνική οικονομία περισσότερο από οποιαδήποτε χρονιά

Καθαρή αύξηση πιστώσεων στην ιδιωτική οικονομία 12% κατέγραψε η Τράπεζα Πειραιώς την περασμένη χρονιά, ένα από τα μεγαλύτερα ποσοστά σε ευρωπαϊκό επίπεδο που αντιστοιχεί σε 3 δισ. ευρώ σύμφωνα με τον κ. Μεγάλου. Όπως είπε, το ελληνικό τραπεζικό σύστημα και ειδικά η Τράπεζα Πειραιώς χρηματοδότησε την εθνική οικονομία περισσότερο από κάθε άλλη χρονιά. Μεγάλο μέρος από τις χρηματοδοτήσεις αυτές κατευθύνθηκε σε μικρομεσαίες επιχειρήσεις και ικανό μέρος σε μεγάλες επιχειρήσεις που είναι, όπως είπε, η ατμομηχανή των επενδύσεων. Σύμφωνα με τον κ. Μεγάλου «το τραπεζικό σύστημα της χώρας είναι σε θέση να χρηματοδοτήσει projects άξια χρηματοδότησης» που, όπως σημείωσε ότι υπάρχουν αρκετά στην Ελλάδα. Τόνισε, δε πως ο ισχυρός ανταγωνισμός στο τραπεζικό σύστημα οδηγεί σε χαμηλότερο κόστος δανεισμού και μάλιστα, για τις μεγάλες επιχειρήσεις το κόστος δανεισμού είναι χαμηλότερο και από τις διεθνείς αγορές. Απαντώντας σχετικά με την πρόσβαση «των μικρών παικτών» στον δανεισμό, σημείωσε πως οι επιχειρήσεις που δυσκολεύονται να έχουν πρόσβαση είναι οι πολύ μικρές, με 1-2 εργαζόμενους και χωρίς τα απαραίτητα πιστοληπτικά δεδομένα. «Ως τράπεζες από την κρίση πάθαμε και μάθαμε. Δεν θέλουμε να ξαναπάθουμε αυτό που μας έφερε προβλήματα στην κρίση» σχολίασε.

Ειδική αναφορά, έκανε ο κ. Μεγάλου στο επιτυχημένο παράδειγμα αξιοποίησης του δανειακού σκέλους του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας που οδήγησε σε σημαντική μόχλευση επενδύσεων. «Είναι ένα μοντέλο που μπορεί να δουλέψει επιτυχώς και αξίζει τον κόπο να το περάσουμε στην Κομισιόν και στην άμυνα» τόνισε σημειώνοντας πως θα μπορούσε να χρηματοδοτεί ανάπτυξη της χώρας τα επόμενα 10 χρόνια.

Νίκος Καραμούζης: Ισχυρή εθνική πρόκληση το δημογραφικό 

Δέκα σημεία παρεμβάσεων που μπορούν να οδηγήσουν σε αύξηση των επενδύσεων από το 16% σήμερα στο 2,5% με 3% που θα διασφαλίζει ανάπτυξη στο 2,5%-3% ανέδειξε από την πλευρά του ο Πρόεδρος της Grant Thornton κ. Νίκος Καραμούζης και αφορούν στα εξής:

1. Ενίσχυση της εγχώριας αμυντικής βιομηχανίας.
2. Διαχείριση υδάτινων πόρων που, όπως είπε. απαιτεί ένα εθνικό σχέδιο και σημαντικές επενδύσεις.
3. Ενδυνάμωση του αγροτικού και κτηνοτροφικού τομέα. «Χρειάζονται τομές» τόνισε αναφέροντας πως δεν είναι δυνατόν ο αγροτικός τομέας να αντιστοιχεί μόλις στο 1% του ΑΕΠ. «Αν θέλουμε ανάπτυξη πρέπει ο αγροτικός τομέας να μπει στην εικόνα» σχολίασε.
4. Ενίσχυση των μεταφορών και υποδομών και δημιουργία αποτελεσματικότερων συνδέσεων με την υπόλοιπη Ευρώπη.
5. Διαχείριση των τιμών της ενέργειας που επιβαρύνουν τις επιχειρήσεις και ξεπερνούν σημαντικά τον ευρωπαϊκό μέσο όρο.
6. Υποκατάσταση εισαγωγών με εγχώρια παραγωγή.
7. Βαθιές αλλαγές στη δημόσια διοίκηση ειδικά σε ό,τι αφορά στις δανειοδοτικές διαδικασίες.
8. Προσέλκυση περισσότερων παραγωγικών επενδύσεων. Όπως σημείωσε, σήμερα το 50% των ξένων επενδύσεων αφορούν σε ακίνητα και το 30% σε υφιστάμενες επιχειρήσεις.
9. Αντιμετώπιση του δημογραφικού προβλήματος που το χαρακτήρισε ως τη μεγαλύτερη εθνική πρόκληση, σημειώνοντας πως μειώνονται σημαντικά η εγχώρια αγορά. «Τα κίνητρα που δίνονται δεν είναι αρκετά» σημείωσε.
10. Προσέλκυση ξένων εργαζομένων για την ενίσχυση του ανταγωνισμού και της παραγωγικότητας.

Επιπρόσθετα, σημείωσε πως έχει γίνει σημαντική πρόοδος τα τελευταία χρόνια που έχει κάνει τη χώρα ελκυστικό επενδυτικό προορισμό. Εντούτοις, τόνισε πως το σημείο εκκίνησης μετά την κρίση της περασμένης δεκαετίας ήταν αδύναμο ενώ έως σήμερα δεν έχει αλλάξει το παραγωγικό μοντέλο της χώρας. Τέλος, υπογράμμισε πως οι επιχειρήσεις της χώρας σε μεγάλο βαθμό είναι μικρές, μην μπορώντας να είναι επαρκώς ανταγωνιστικές. «Χρειάζονται ισχυρότερα σχήματα» υπογράμμισε. «Έχει γίνει πρόοδος, έχουμε δυνατότητες να πάμε μπροστά. Από εμάς εξαρτάται αν θα πάμε μπροστά ή πίσω» κατέληξε.