του Μάνου Κόνσολα
Στη χώρα που στηρίζεται στον τουρισμό, είναι καιρός να σταματήσουμε να μετράμε αφίξεις, ιδιαίτερα όταν εγείρονται ερωτήματα για την αξιοπιστία και τη μεθοδολογία των μετρήσεων, και να επικεντρωθούμε στα έσοδα.
Το 2016, για πρώτη φορά, τα έσοδα ήταν μειωμένα κατά 6,5% και 880 εκατ. ευρώ, την ώρα που η κυβέρνηση πανηγύριζε για τα 24 εκατομμύρια τουρίστες. Με αυτή τη λογική, θα συνεχίσουμε να πανηγυρίζουμε, ενώ μειώνονται τα έσοδα, αρκεί να ευημερούν οι αριθμοί των αφίξεων. Ταυτόχρονα, όμως, υπάρχει μείωση των διανυκτερεύσεων, της ημερήσιας κατά κεφαλήν δαπάνης κάθε τουρίστα.
Ο Ιούνιος ήταν ένας καλός μήνας για τον τουρισμό μας, υπό την έννοια ότι βοήθησε να αναστραφεί το αρνητικό πρόσημο στα έσοδα που υπήρχε το πρώτο τρίμηνο του 2017. Τα έσοδα από τον τουρισμό το πρώτο εξάμηνο του 2017 ανήλθαν στα 4.113.500.000 ευρώ. Είναι αυξημένα σε σχέση με τα 3.840.900.000 ευρώ του 2016, αλλά μειωμένα με τα έσοδα του πρώτου εξαμήνου του 2015 που ήταν 4.171.200.000 ευρώ. Ουσιαστικά, δηλαδή, δεν έχουμε προσεγγίσει ακόμα τα έσοδα του πρώτου εξαμήνου του 2015 δύο χρόνια μετά.
Κάτι ακόμα: στο πρώτο πεντάμηνο του 2017 η μέση δαπάνη του τουρίστα που έρχεται στην Ελλάδα σημείωσε νέα πτώση κατά 1,5%, παρά την αύξηση του αριθμού επισκεπτών αλλά και εσόδων. Αυτό σημαίνει πολλά για τους ποιοτικούς δείκτες του ελληνικού τουρισμού. Σημαίνει ότι μπορεί να έρχονται περισσότεροι τουρίστες στην Ελλάδα, αλλά είναι χαμηλού εισοδήματος, μένουν λιγότερες μέρες και δαπανούν λιγότερα χρήματα.
Τα δύο τελευταία χρόνια, ο τουρισμός μας θα έπρεπε να είχε ευνοηθεί από τη συγκυρία που ανάγκασε πολλούς τουρίστες να αναζητήσουν άλλους προορισμούς λόγω των προβλημάτων σε Τουρκία και Αίγυπτο.
Αλλά η χώρα μας δεν κατάφερε να αποκομίσει τα αναμενόμενα οφέλη. Η Ισπανία και η Κύπρος, αντίθετα, αξιοποίησαν την ευκαιρία.
Συγκεκριμένα, η Ισπανία είχε έσοδα από τον τουρισμό ύψους 69 δισ. ευρώ, αυξάνοντας τα έσοδα κατά 5,5 δισ. ευρώ το 2016 και σε ποσοστό 8,4%.
Η αύξηση των εσόδων συνδυάστηκε με αύξηση 5% της μέσης δαπάνης ανά τουρίστα, ενώ στην Ελλάδα είχαμε μείωση (470,5 ευρώ έναντι 551 ευρώ το 2014). Αντίστοιχα, η Κύπρος είχε αύξηση στα έσοδα από τον τουρισμό κατά 12,7%.
Το πρόσημο και η πορεία του τουρισμού μας καθορίζονται λοιπόν πράγματι από τα έσοδα. Για να είναι θετικό αυτό το πρόσημο για την Ελλάδα χρειάζονται αποκλιμάκωση των φορολογικών επιβαρύνσεων που έχουν επιβληθεί τα δύο τελευταία χρόνια στον τουρισμό μας, επενδύσεις μεγάλης κλίμακας που θα προσελκύσουν επισκέπτες υψηλού εισοδήματος και απεξάρτηση του τουρισμού μας από την εποχικότητα.
Στον τουρισμό δεν υπάρχει χώρος για ιδεοληψίες. Υπάρχει χώρος μόνο για κοινή προσπάθεια και συνεννόηση ανάμεσα σε δημιουργικές δυνάμεις και δημιουργικούς ανθρώπους.
Ο Μάνος Κόνσολας είναι αν. καθηγητής Πανεπιστημίου Αιγαίου, βουλευτής Δωδεκανήσου της Νέας Δημοκρατίας και τομεάρχης Τουρισμού της Νέας Δημοκρατίας.
Ας ξεκαθαρίσουμε τι θέλουμε. Προς το παρόν όλα πάνε καλά με τις αφίξεις των κρατήσεων. Αργότερα σε 5 χρόνια βλέπουμε τι βελτιώσεις μπορούμε να προσφέρουμε και σε τι επίπεδο μπορούμε να αναβαθμίσουμε τα τουριστικά συγκροτήματα, αλλά και το επίπεδο εκπαίδευσης του εργατικού δυναμικού. Τότε τα ξαναλέμε αγαπητοί μου Έλληνες?