-Ο Τουρισμός δεν χρειάζεται μόνο ανάπτυξη. Χρειάζεται κατανόηση, πρόβλεψη και εθνικό σχεδιασμό
Με ένα ισχυρό μήνυμα υπέρ της τεκμηριωμένης πολιτικής και της στρατηγικής διακυβέρνησης του ελληνικού τουρισμού, η πρόεδρος του ΙΤΕΠ, Χριστίνα Τετράδη, παρουσίασε στο 15ο Πανελλήνιο Συνέδριο HAPCO & DES τον διευρυμένο ρόλο του Ινστιτούτου Τουριστικών Ερευνών και Προβλέψεων ως βασικού μηχανισμού παραγωγής γνώσης και εργαλείου εθνικού σχεδιασμού για τον ελληνικό τουρισμό.
Η παρέμβασή της, στο πλαίσιο της θεματικής «Τουρισμός και Πολιτική – Από τον αναστοχασμό στην πολιτική», αποτέλεσε ουσιαστικά μια ολοκληρωμένη τοποθέτηση για το πώς ο τουρισμός πρέπει να περάσει από τη λογική της συγκυρίας και των εντυπώσεων σε ένα νέο μοντέλο στρατηγικής γνώσης, πρόβλεψης και βιώσιμης ανάπτυξης.
«Ο τουρισμός δεν κρίνεται μόνο από το μέγεθός του»
Η κα Τετράδη υπογράμμισε ότι για δεκαετίες ο ελληνικός τουρισμός αξιολογούνταν σχεδόν αποκλειστικά με βάση δείκτες όπως οι αφίξεις, οι διανυκτερεύσεις, τα έσοδα και οι πληρότητες. Όπως όμως επισήμανε, «οι αριθμοί από μόνοι τους δεν αρκούν».
«Η αύξηση δεν ταυτίζεται πάντα με την πρόοδο. Η ζήτηση δεν συνεπάγεται αυτομάτως ανθεκτικότητα. Η επιτυχία μιας σεζόν δεν αποτελεί από μόνη της στρατηγική», τόνισε χαρακτηριστικά, προσθέτοντας ότι το πραγματικό ζητούμενο είναι ο τουρισμός να αναπτύσσεται «σωστά και ώριμα».
Σύμφωνα με την πρόεδρο του ΙΤΕΠ, το κρίσιμο ερώτημα πλέον δεν είναι αν ο τουρισμός μεγαλώνει, αλλά:
- με ποιους όρους αναπτύσσεται,
- ποιες επιπτώσεις δημιουργεί,
- και πόσο ανθεκτικός είναι στον χρόνο.
Χ. Τετράδη – Ο ρόλος του ΙΤΕΠ: Από τα δεδομένα στη στρατηγική
Κεντρικός άξονας της παρέμβασής της ήταν ο ρόλος του ΙΤΕΠ ως φορέα που μετατρέπει τον τουρισμό «από πεδίο εντυπώσεων σε πεδίο τεκμηρίωσης».
Όπως ανέφερε, το ΙΤΕΠ:
- παράγει πρωτογενή στοιχεία,
- καταγράφει τάσεις,
- αναλύει συμπεριφορές,
- προβλέπει μεταβολές,
- εντοπίζει κινδύνους,
- και μετατρέπει τα δεδομένα σε εργαλεία λήψης αποφάσεων.
«Το ΙΤΕΠ δεν παρακολουθεί απλώς τον τουρισμό. Τον αποκωδικοποιεί», σημείωσε χαρακτηριστικά.
Οι βασικοί άξονες του ερευνητικού έργου
Η παρουσίαση του ΙΤΕΠ στο συνέδριο συνοδεύτηκε από αναλυτικά στοιχεία και infographics για τις βασικές ερευνητικές του δράσεις.
Μεταξύ άλλων παρουσιάστηκαν:
- η ετήσια απολογιστική έρευνα επιδόσεων των ελληνικών ξενοδοχείων,
- το μηνιαίο panel παρακολούθησης της αγοράς σε πραγματικό χρόνο,
- οι μελέτες για τις ελλείψεις προσωπικού και τις επιπτώσεις τους στο ΑΕΠ,
- οι έρευνες για τη βιωσιμότητα και την ESG μετάβαση,
- καθώς και η αποτύπωση της διείσδυσης της τεχνητής νοημοσύνης και των νέων τεχνολογιών στα ελληνικά ξενοδοχεία.
Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στο πρόβλημα του ανθρώπινου δυναμικού, που χαρακτηρίστηκε ως μία από τις μεγαλύτερες προκλήσεις της ελληνικής φιλοξενίας.
Σε σχετικό infographic παρουσιάστηκαν:
- οι ελλείψεις δεξιοτήτων,
- η δυσκολία εύρεσης προσωπικού,
- οι επιπτώσεις στην ανταγωνιστικότητα,
- αλλά και η ανάγκη επανακατάρτισης και ψηφιακής εκπαίδευσης.
ESG, βιωσιμότητα και πράσινη μετάβαση
Ιδιαίτερη θέση κατείχε και η παρουσίαση της μεγάλης έρευνας ESG του ΙΤΕΠ για τον ξενοδοχειακό κλάδο, η οποία αποτυπώνει:
- την ενεργειακή μετάβαση,
- τη διαχείριση νερού,
- τη μείωση αποβλήτων,
- τη διακυβέρνηση,
- τη διαφάνεια,
- αλλά και τη σχέση των ξενοδοχείων με τις τοπικές κοινωνίες.
Η κα Τετράδη υπογράμμισε ότι πλέον η βιωσιμότητα δεν αποτελεί απλώς περιβαλλοντική υποχρέωση αλλά κρίσιμο όρο ανταγωνιστικότητας.
Τεχνητή νοημοσύνη και ψηφιακός μετασχηματισμός
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσίασε και η ενότητα για την τεχνητή νοημοσύνη στον ελληνικό ξενοδοχειακό κλάδο.
Σύμφωνα με το ΙΤΕΠ, η AI χρησιμοποιείται ήδη:
- σε revenue management,
- customer experience,
- marketing automation,
- διαχείριση κρατήσεων,
- predictive analytics,
- και προσωποποιημένες υπηρεσίες.
Η πρόεδρος του ΙΤΕΠ σημείωσε ότι η τεχνολογία δεν είναι πλέον επιλογή αλλά αναγκαιότητα για τη διεθνή ανταγωνιστικότητα του ελληνικού τουρισμού.
Επιμήκυνση της σεζόν: «Όρος βιωσιμότητας»
Ξεχωριστή αναφορά έγινε στην επιμήκυνση της τουριστικής περιόδου, η οποία χαρακτηρίστηκε «εθνική πολιτική» και όχι απλώς στόχος marketing.
Η κα Τετράδη τόνισε ότι η επιμήκυνση:
- αυξάνει την ανθεκτικότητα,
- ενισχύει την απασχόληση,
- βελτιώνει την αξιοποίηση υποδομών,
- και ενδυναμώνει την περιφερειακή συνοχή.
Όπως είπε χαρακτηριστικά:
«Για περιφερειακούς προορισμούς όπως η Ζάκυνθος, η επιμήκυνση δεν είναι απλώς αναπτυξιακό ζητούμενο. Είναι όρος βιωσιμότητας».
Το MICE στο επίκεντρο της νέας στρατηγικής
Σημαντικό μέρος της παρουσίασης αφιερώθηκε στον ρόλο του MICE, των destination events και των incentives ως στρατηγικών εργαλείων επιμήκυνσης της τουριστικής περιόδου.
Το ΙΤΕΠ προτείνει:
- συστηματική μέτρηση του οικονομικού αποτυπώματος συνεδρίων και εκδηλώσεων,
- χαρτογράφηση υποδομών,
- ανάλυση visitor profiles,
- και στρατηγικό σχεδιασμό ανάπτυξης του κλάδου.
Σχετικό infographic παρουσίασε πώς το ΙΤΕΠ μπορεί να λειτουργήσει ως «θεσμικός εταίρος τεκμηρίωσης» για τον συνεδριακό τουρισμό και τα destination events.
Χ. Τετράδη: «Ο τουρισμός είναι εθνική υποδομή»
Κλείνοντας την παρέμβασή της, η Χριστίνα Τετράδη υπογράμμισε ότι:
«Αν ο τουρισμός είναι εθνικό κεφάλαιο, τότε η γνώση για τον τουρισμό είναι εθνική υποδομή».
Και κατέληξε: «Ο τουρισμός δεν θα κριθεί μόνο από το πόσο μεγάλωσε, αλλά από το πόσο ώριμα τον διαχειριστήκαμε».
